نفقه طفل متولد از رحم جایگزین

نفقه طفل متولد از رحم جایگزین

نظر به این‏که در مورد نسب پدری در حالت استفاده از رحم جایگزین، پدر حکمی، پدر قانونی طفل محسوب می‏شود لذا در مورد نفقۀ طفل از جهت پدر و اجداد پدری مشکلی بروز نخواهد کرد. از آنجا که الزام خویشان هر طبقه در انفاق بچه منوط به این است که از گروه قبلی کسی زنده یا قادر به انفاق نباشد. لذا در صورت فقدان طبقۀ اول و دوم و یا عدم قدرت آنان از پرداخت نفقه، مادر که جزء طبقه سوم است ملزم به انفاق بچه خواهد بود. 

 بر مبنای نظریه دو مادری، دو نفری که به حکم قانون ملزم به انفاق اولاد خود خواهند بود، هر دو در یک طبقه قرار دارند و از لحاظ قرابت با طفل نیز هیچ‏کدام بر دیگری مقدّم نیست. مقنن در مورد چگونگی اجرای تکلیف در این فرض، در مادۀ 1199 ق.م حدود و تکالیف این افراد را به این‌گونه تعیین می‌نماید: «اگر چند نفر از اجداد و جدات مزبور از حیث درجه اقربیت مساوی باشند، نفقه را باید به حصۀ مساوی تأدیه کنند…» در صورتی که بعضی از خویشانی که درجۀ قرابت مساوی با مستحق دارند معسر باشند، دیگران باید سهم آنان را جبران کنند. زیرا، بند اخیر مادۀ 1199 ق.م در مورد تساوی حصه مشروط بر این است که خویشان شرایط الزام به انفاق را دارا باشند. خویشاوند معسر از شمار ملزمان به انفاق خارج می‏شود».

با این فرض، مادر حکمی داراتر، ناتوانی مادر جانشین را جبران می‌کند و از میزان نفقۀ فرزند نیز کاسته نمی‏شود. در خصوص حالت مادر جانشین با استفاده از جنین اهدایی گفتیم که در حقوق ایران الحاق کامل طفل به زن و شوهر متقاضی پذیرفته نشده است. ولی در مادۀ 3 قانون نحوۀ اهدای جنین به زوجین نابارور مقرر داشته است که: «وظایف و تکالیف زوجین اهدا گیرندۀ جنین و طفل متولد شده از لحاظ نگهداری و تربیت و نفقه و احترام نظیر وظایف و تکالیف اولاد و پدر و مادر است». همان طوری که ملاحظه می‏شود در ماده، این تکلیف بر عهدۀ گیرندگان جنین گذاشته شده است. حتی می‌توان گفت در این حالت مادر جانشین به علت حمل جنین فراکاشته والدین حکمی مستحق نفقه از جانب ایشان خواهد بود. 

 عرف و قرارداد هم تکلیفی از جهت نفقه برای صاحب رحم پیش‌بینی نکرده و به طور ضمنی نیز تکلیف از آنها استنباط نمی‌شود و چون تکلیف خلاف اصل است و هر تکلیفی را قانون یا عرف یا قرارداد باید برای کسی ایجاد کند و در صورت تردید، اصل عدم، قابل‌اجراست؛ بنابراین در این زمینه، صاحب رحم تکلیفی در مورد انفاق کودک ندارد و به قرارداد طرفین مربوط می‌شود. 

انجام کلیه خدمات حقوقی توسط بهترین وکیل اصفهان  : 09134744185